На Магілёўшчыне захоўваецца элемент нематэрыяльнай культурнай спадчыны «Стравы з таркаванай бульбы: традыцыі прыгатавання і ўжывання ў Магілёўскай вобласці». У папулярызацыю і захаванне спадчыны краю ўносіць важкі ўклад і Клічаўшчына.

Дрэва моцнае сваімі каранямі. Вось і мы, сённяшнія беларусы, вяртаемся да сваіх вытокаў, да культурнай спадчыны. Важна ўсё – народная мудрасць, традыцыі, святы, абрады, рамёствы. Вялікі пласт спадчыны, што перайшла ад прадзедаў праз стагоддзі, – традыцыйная беларуская кухня. Гэта не толькі смачная ежа, але і частка нашай гісторыі, культуры і этнічнай ідэнтычнасці.
Сёння ў нашым раёне ёсць нямала захавальнікаў мясцовай кухні, у сем’ях якіх рэцэпты беларускіх народных страў перадаюцца з пакалення ў пакаленне. І ёсць адметнасці!

Захаванне і папулярызацыя гастранамічных традыцый Клічаўскай зямлі – адзін з напрамкаў дзейнасці мясцовых работнікаў культуры. Дзеля гэтага і ладзяцца творчыя, фальклорныя экспедыцыі ў розныя куточкі краю. Адна з нядаўніх – у аграгарадок Доўгае. Спецыялісты раённага Дома культуры – метадыст Ірына ВАРОНІЧ і загадчыца аддзела пазастацыянарнага абслугоўвання насельніцтва Жана АЧЫНОВІЧ – разам з творчымі работнікамі мясцовага сельскага клуба-бібліятэкі наведаліся да карэннай жыхаркі аграгарадка Раісы МАНЁНАК, ураджэнкі суседняга Закуплення, каб даведацца ў яе пра адметныя сямейныя рэцэпты беларускай кухні і менавіта пра стравы з бульбы, якая здаўна ў беларусаў лічыцца другім хлебам. Нездарма з яе ў нашай нацыянальнай кухні сотні рэцэптаў!

Гаспадыня падзялілася з гасцямі сакрэтамі прыгатавання з цёртай (ад слова «драць» – церці, абдзіраць пластамі) бульбы … галушак! Старэйшае пакаленне памятае, што іх некалі ў нас ледзь не ў кожнай хаце гатавалі. Смачная страва, якая патрабуе толькі і ўсяго: бульбы, малака і, вядома, крышку часу. А так, як і ўсё геніянальнае, проста: з таркаванай бульбы, злёгку адціснутай, робяцца маленькія шарыкі, якія вараць у вадзе, а потым туды ўліваецца малако. А яшчэ галушкі ў сям’і Манёнкаў абсмажваюць на патэльні з цыбуляй і алеем, і гэта ўжо зусім іншы смак!
У Раісы Міхайлаўны нямала адмысловых сямейных рэцэптаў. Напрыклад, яна расказала пра прыгатаванне бліноў на дражджавой заквасцы з таркаванай бульбы, смажаных «вушак» з пшанічнай мукі і куляшу. А яшчэ гаспадынька выдала сакрэт, як гатаваць найсмачнейшую мачанку, але не з салам і каўбасой, а з рачной рыбай!

Кожны з гэтых рэцэптаў не толькі ўнікальны. Распавядаючы аб іх, Раіса Міхайлаўна падзялілася шматлікімі цікавымі гісторыямі з свайго жыцця, што дазволіла больш глыбока зразумець значэнне гэтых страў у жыцці сям’і. Творчы пошук работнікаў культуры працягваецца. Аматарскае аб’яднанне традыцыйнай кухні РДК «Асалода» у кастрычніку плануе наведацца ў аграгарадок Стары Востраў, дзе разам з работнікамі сельскага Дома культуры яны зноў будуць збіраць у скарбонку даўнія рэцэпты страў з таркаванай бульбы. На гэты раз – сакрэты беларускай бабкі.
На стале большасці клічаўскіх сямей бульбяная бабка і сёння нярэдкая страва, а рэцэптаў – безліч, у кожнага свае. Калі вас вучыла яе гатаваць яшчэ бабуля ці маці – далучайцеся! Каб і вашы ўнукі, праўнукі ведалі і любілі свае нацыянальныя беларускія стравы, стравы сваёй сям’і, і праз гады з цеплынёй згадвалі вашы пачастункі.

Тэкст: Ніна ІЗОХ.